Uşbu maqolada buyuk muhaddis Ibn Hajar Asqaloniyning hayoti, ilmiy faoliyati va hadis ilmi rivojiga qöşgan beqiyos hissasi haqida maʼlumot berilgan. Şuningdek, hadis ilmining rivoyat va diroyat yönalişlari tarixi, xususan, olimning şoh asarlari bölmiş “Nuxbatul fikar” va uning şarhi “Nuzhatun nazar”ning öziga xos jihatlari tahlil qilingan. Tayanç sözlar: Ibn Hajar Asqaloniy, hadis ilmi, rivoyat, diroyat, “Nuxbatul
Izohlar yo‘q
Ushbu hadisni Imom Navaviy rahimahulloh oʻzining “Al-Arbaʼun an-Navaviyya” kitobida oʻttiz yettinchi raqam bilan keltirgan. عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا يَرْوِيه عَنْ رَبِّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى، قَالَ: إِنَّ اللَّهَ كَتَبَ الْحَسَنَاتِ وَالسَّيِّئَاتِ، ثُمَّ بَيَّنَ ذَلِكَ: فَمَنْ هَمَّ بِحَسَنَةٍ فَلَمْ يَعْمَلْهَا، كَتَبَهَا اللَّهُ عِنْدَهُ حَسَنَةً كَامِلَةً، فَإِنْ هَمَّ بِهَا،
Amir Temur nomi nafaqat buyuk sarkarda va davlat arbobi sifatida, balki oʻz davrida adolat, tartib-intizom va maʼnaviy qadriyatlarga tayangan boshqaruv tizimini shakllantirgan siymo sifatida ham tarixda alohida oʻrin egallaydi. Uning davlatni boshqarish tamoyillari mujassam boʻlgan Temur tuzuklari asari oʻz mazmun-mohiyati bilan nafaqat siyosiy-harbiy qoʻllanma, balki chuqur axloqiy va maʼnaviy qarashlarni ham oʻzida aks ettiradi. Maʼlumki,
Asosiy qism Muhaddislar mavzu hadislarni ishonchlilaridan ajratib olish uslublarini ishlab chiqqanlar. Ular tomonidan mavzu rivoyatlarni sahih, hasan va hatto zaif hadislardan ajratib olishning muayyan qoidalari joriy qilingan. Bunday qoidalar koʻp boʻlsa-da, biroq ularning sakkiztasi mashhur hisoblanib, ular hadisning yolgʻonligini aniqlash uchun yetarli deb topilgan. Ular quyidagilardan iborat: 1. Soxta hadisni toʻqigan odam uning yolgʻonligiga oʻzi
Имом Абу Ҳанифа роҳимаҳуллоҳ тарафларидан маълум бир масалада иккита ривоят нақл қилиниши
24.01.2025
Агар бир масала борасида Имом Абу Ҳанифа роҳимаҳуллоҳ тарафларифан икки хил ривоят келган бўлса, икки ривоятнинг охиргиси ёки У зот тарафидан ихтиёр қилингани олинади. Агар ихтиёр собит бўлмаса Имом Абу Юсуфнинг сўнгра Имом Муаммад сўнг Имом Зуфар ва Ҳасан ибн Зиёд роҳимаҳумуллоҳларнинг ихтиёрларига юрилади.Аммо бу ўринда Имом Абу Ҳанифа ва икки шогирдларининг ораларида қарама-қаршилик бўлса,
Намознинг қиёми ва ундаги суннат амаллар
27.11.2024
Қиём намозда тик туришдир. Намозда тик туришга қодир инсонга фарздир. Бу ҳукмнинг далиллари: “Аллоҳга бўйин сунган ҳолатда (камтарлик билан) турингиз!” (Бақара сураси, 238-оят). Намозда қиёмни фарзлигига кўра тик туришга қодир инсонлар фарз ва вожиб намозларни ўтириб ўқиши жоиз бўлмайди. Аммо, тик туришдан ожиз инсонлар ўтирган ёки ётган ҳоларида боши билан имо-ишора қилиб намозни адо қилади.
Ростгўйлик ва ёлғончилик (бир ҳадис шарҳи)
29.10.2024
Ислом дини одоб-ахлоқ динидир. Шунга кўра, одоб ахлоқ мусулмон киши учун энг муҳим нарса саналади. Шу маънода Абдуллоҳ ибн Муборак роҳматуллоҳи алайҳ: «Диннинг деярли учдан икки қисми одобдир», – деганлар. Ҳаким зотлардан бири: «Ким сиздан ахлоқ жиҳатидан устун бўлса, демак, у дин жиҳатидан ҳам сиздан устундир. Чунки дин ахлоқдир!» – дея таъкидлаган. Шунинг учун Аллоҳ
Муҳаддислар султони
09.06.2024
Жаъфар ибн Муҳаммад Қаттон айтади: Муҳаммад ибн Исмоил Бухорийнинг шундай деганини эшитганман: Мингдан кўп шайхдан ҳадис эшитганман. Ҳар биридан ўн минг ёки ундан кўп ҳадис эшитганман. Қандай ҳадис бўлмасин унинг санадини ёддан биламан. Муҳаммад ибн Абу Ҳотим айтади: Абу Абдуллоҳнинг шундай деганини эшитганман: “Ҳозир Анас розияллоҳу анҳунинг шогирдлари ҳақида фикр қилиб кўрдим. Ҳозирнинг ўзида эсимга
- Bo‘limda Hadis
Фурсатни ғанимат билинг (2-қисм)
01.05.2024
3. Дунё Охират учун кўприкдир. Дунёда ўзини бир мусофирдек тутган мўмин унинг ноз-неъматларига алданиб, арзимас матоларига боғланиб, йўлидан қолиб кетмайди. Бу нарсалар билан машғул бўлиб қолишни ўзига нолойиқ деб билади. Чунки, мўмин назарида дунё бир қўниб ўтиладиган қўналғадир. “Бу ҳаёти дунё алдамчи матодир”. (Оли Имрон, 185-оят). Мўмин ўзининг бу дунёга бегона эканлигини, бамисоли ватанидан, аҳли
Фурсатни ғанимат билинг (1-қисм)
25.04.2024
عَنِ ابْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُمَا قَالَ: أَخَذَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَنْكِبَيَّ فَقَالَ: «كُنْ فِي الدُّنْيَا كَأَنَّكَ غَرِيبٌ، أَوْ عَابِرُ سَبِيلٍ». وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُمَا يَقُولُ: إِذَا أَمْسَيْتَ فَلا تَنْتَظِرِ الصَّبَاحَ، وَإِذَا أَصْبَحْتَ فَلا تَنْتَظِرِ الْمَسَاءَ، وَخُذْ مِنْ صِحَّتِكَ لِمَرَضِكَ، وَمِنْ حَيَاتِكَ لِمَوْتِكَ. (رواه البخاري). Абдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳудан










