SIGN IN YOUR ACCOUNT TO HAVE ACCESS TO DIFFERENT FEATURES

FORGOT YOUR PASSWORD?

FORGOT YOUR DETAILS?

AAH, WAIT, I REMEMBER NOW!
KUKALDOSH.UZ
  • LOGIN

KUKALDOSH.UZ

  • Bosh sahifa
  • Madrasa
    • Madrasa tarixi
    • Rahbariyat
    • Yotoqxona
    • Axborot-resurs markazi
  • Yangiliklar
  • Maqolalar
    • Qurʼon ilmlari
    • Aqida
    • Fiqh
    • Tafsir
    • Hadis
    • Arab tili
    • Yurtimiz allomalari
    • Islom tarixi
    • Raddiyalar
    • Axloq va tarbiya
    • Bagʼrikenglik va jamiyat
    • Elektron kitoblar
  • Taʼlim
    • 4 yillik öquv dasturi
    • Ilm talab qilish odoblari
  • Kurslar
    • Qurʼoni Karim va tajvid kursi
    • Tayyorlov kursi
  • Qabul
    • Qabul tartibi
    • Kiriş imtihonlari 2027-2028
    • Ötiş ballari
    • Topşirganlar soni
    • Imtihon duolari
  • Boğlaniş
Пайғамбар алайҳиссаломнинг кечиримлиликлари 1-қисм
15.11.2019 / Bo‘limda Islom tarixi, Maqolalar

Пайғамбар алайҳиссаломнинг умумий одоблари ва хос сифатлари

Қуйида Пайғамбар алайҳиссаломнинг умумий одобларини бирма-бир санаб ўтамиз.

1. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам таомланиш, покланиш ва бирор нарса олиш ёки беришда ўнг қўлларини ишлатар эдилар. Истинжо ва шу каби ишларда эса чап қўлларини ишлатар эдилар.

2. Акса урсалар, юзларини беркитиб, кийимлари билан тўсар эдилар.

3. Бирор жойда ўтирмоқчи бўлсалар, орқаларини ерга қўйиб, тизза ва болдирларини қўллари билан қучоқлаб, қоринларига ёпиштириб ўтирар эдилар. Гоҳида чап ёнларига таянардилар.

4. Баъзида масжидда оёқларининг бирини иккинчисининг устига қўйиб, чалқанча ётар эдилар.

5. Пиёда юрганларида худди тепаликдан тушаётгандек, шижоат ва ғайрат билан юрардилар.

6. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу айтадилар: «Мен бир жанозада Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам билан бирга бўлдим. Оддий ҳолда юрсам, у зот мендан ўтиб кетардилар. Югурсам, у зотдан мен ўтиб кетар эдим. Мен Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан тез юрадиган инсонни кўрмаганман. Гўёки ер у зот учун текис қилиб қўйилгандек. Биз юришда ўзимизни қийнар эдик, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам эса хотиржам юрардилар.

7. У зот соллаллоҳу алайҳи васаллам гўзал тилакли сўзларни яхши кўрардилар. Бирор юмуш учун йўлга чиқсалар, «Эй тўғри йўлда борувчи» ёки «Эй муваффақият топувчи» деган гўзал сўзлар эшитишни ёқтирардилар. Бир куни бир саҳобийдан ёқимли сўз эшитдилар, ўша сўз Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга хуш ёқди. Кейин ана шу сўзни айтган саҳобийга: «Биз сенинг оғзингдан гўзал сўзингни эшитдик», деб мамнуниятларини изҳор қилдилар.

8. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бирор нарсадан хурсанд бўлсалар, юзлари ойнинг бир парчасидек ёришиб кетарди.

9. Агар ғазаблансалар, муборак юзлари қизариб кетарди. Бирор нарсани ёқтирмасалар, юзларидан билинар эди. Агар ўша нарса жиддий тус олса, соқолларини кўп ушлар эдилар.

10. Пайғамбар алайҳиссалом хунук исмларни ёмон кўрар, уларни чиройли исмларга ўзгартирар эдилар. Бир куни ҳузурларига Осия (Исёнкор) исмли бир аёл келди. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам унга: «Сенинг исминг Жамила (Гўзал) бўлсин», дедилар. Осий исмли саҳобалардан кўпларининг исмини Абдуллоҳга ўзгартирган эдилар.

11. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам қасам ичсалар: «Йўқ, қалбларни айлантирувчи Зотга қасамки», дер эдилар. Яна баъзан: «Жоним қўлида бўлган Зотга қасамки…» деб айтардилар. Гоҳида эса: «Йўқ, Аллоҳга истиғфор айтаман», дер эдилар.

12. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам саҳобалари билан бирор жойда йиғилиб ўтириб, кейин турмоқчи бўлсалар: «Субҳанакаллоҳумма ва биҳамдик, ашҳаду аллаа илааҳа илла ант, астағфирука ва атуубу илайк», деб дуо ўқир эдилар ва: «Бу дуо йиғинда бўладиган нарсаларга (баъзи хато-камчиликларга) каффоратдир», деб қўярдилар.

Дуонинг маъноси: «Аллоҳим, Сен нуқсон сифатларидан буткул пок Зотсан, Сенга ҳамду сано бўлсин! Гувоҳлик бераманки, Сендан бошқа илоҳ йўқ.Сенга истиғфор айтиб, тавба қиламан»).

13. У зот соллаллоҳу алайҳи васаллам оддий юнгдан тўқилган кийим кияр, баъзан ямоқ солинган оёқ кийимида юрардилар.

14. Дағал матоли кийим кияр, шабаъ тановул қилар эдилар. Анас розияллоҳу анҳу айтадилар: «Биз Ҳасан розияллоҳу анҳудан: «Шабаъ нима?» деб сўрадик. У: «Арпанинг қаттиқ тури, уни фақат бир қултум сув ичибгина томоқдан ўтказиш мумкин», деб жавоб берди».

15. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам янги кийим киядиган бўлсалар, уни жума куни кияр эдилар ва кияётганда: «Аллоҳумма, лакал ҳамду камаа касавтанийҳи. Асъалука хойроҳу ва хойро маа суниъа лаҳу ва аъуузу бика шарроҳу ва шарро маа суниъа лаҳу», деб дуо ўқирдилар.

Дуонинг маъноси: «Аллоҳим, бу кийимни менга кийдирганинг учун Сенга ҳамдлар бўлсин! Сендан унинг яхшилигини ва унинг учун яратилган яхшиликни сўрайман. Сендан унинг ёмонлигидан ва унинг учун яратилган ёмонликдан паноҳ сўрайман».

16. У зот соллаллоҳу алайҳи васалламнинг кумуш узуклари бор эди. Унга «Муҳаммадур Расулуллоҳ» деб нақш солинган эди («Муҳаммад» сўзи бир қаторга, «Расул» бир қаторга ва «Аллоҳ» лафзи яна бир қаторга ёзилган эди). Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан кейин бу узук ҳазрати Абу Бакрга, кейин ҳазрати Умар розияллоҳу анҳуга, сўнгра ҳазрати Усмон розияллоҳу анҳуга ўтди. Охири Усмон розияллоҳу анҳунинг қўлларидан Арийс қудуғига тушиб кетди. Пайғамбар алайҳиссалом узукни ўнг ёки чап қўлларига таққанлари ҳақида турли ривоятлар бор.

17. У зот соллаллоҳу алайҳи васаллам кўпинча соч-соқолларини хина билан бўяр эдилар. Сочлари ва соқолларини сувлаб кўп тарар эдилар.

18. Анас розияллоҳу анҳу айтадилар: «Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам кечаси ухламоқчи бўлсалар, у зотнинг олдиларига мисвок, таҳорат суви ва тароқ қўйилар эди. Тунда турсалар, мисвок ишлатар, сочларини тарардилар. Сочларини кўп ёғлар эдилар. Кўзгуга қараб: «Алҳамдуллиллааҳиллазий ҳассана холқий ва хулқий ва заана минний маа шаана мин ғойрий. Алҳамдулиллааҳиллазий савваа холқий фа ъадалаҳ ва каррома суурота важҳий ва ҳассанаҳ, ва жаъаланий минал муслимийн», деб дуо қилардилар».

Дуонинг маъноси: «Хилқатимни ҳам, хулқимни ҳам чиройли қилган ва мендан бошқалардаги (кузатиладиган) шармандаликни кетказган Аллоҳга ҳамд бўлсин! Хилқатимни яратиб, уни мутаносиб қилган ва юзимнинг суратини шарафлаб, гўзал қилган ва мени мусулмонлардан қилган Аллоҳга ҳамд бўлсин».

19. Соқолларининг учидан ва ён қисмидан олардилар, мўйлабларини кесиб, қисқартириб юрар эдилар.

20. У зот хуш бўйни ёқтирардилар ва: «Менга аёллар ва хушбўйликлар севикли қилинди. Кўзимнинг қувончи эса намозда қилинди», дер эдилар.

21. У зот мушк ва анбар билан хушбўйланардилар. Лекин Оиша онамиз розияллоҳу анҳо айтганларидек, у зотга увд хушбўйлиги кўпроқ ёқар эди.

What you can read next

Имом Абу Ҳанифа ростдан ҳам шундай деганмилар?
Имом Абу Ҳанифа ростдан ҳам шундай деганмилар?
Абу Ҳафс Кабир Бухорий
Абу Ҳафс Кабир Бухорий
Ровий ўз ривоятига хилоф иш тутиши (1- қисм)
Ровий ўз ривоятига хилоф иш тутиши (1- қисм)

СЎНГИ МАҚОЛАЛАР

  • Mustaqillik — uluğ ne’mat

  • Kitoblar bilan muomala qiliş odoblari va ularni qölga kiritişga tarğib

  • ILM AMAL BILAN KAMOLGA YETADI

  • Ustoz va şogirdga umumiy bölgan odoblar

  • Kökaldoş madrasasida Xalqaro bağrikenglik kuniga bağışlangan “Zakovat” intellektual öyini taşkil etildi

ҚИДИРУВ ХИЗМАТИ

БЎЛИМЛАР

  • Bosh sahifa
  • Madrasa
  • Yangiliklar
  • Maqolalar
  • Taʼlim
  • Kurslar
  • Qabul
  • Boğlaniş

Тезкор ҳаволалар

  • Qabul tartibi
  • Kiriş imtihonlari 2027-2028
  • Ötiş ballari
  • Topşirganlar soni
  • Qurʼoni Karim va tajvid kursi
  • Tayyorlov kursi
  • 4 yillik öquv dasturi
  • Imtihon duolari

АЛОҚА

Тошкент 100208, Чилонзор тумани, Гулистон кўчаси, 37/1

+998 94 988 23 43

info@kukaldosh.uz

ХАРИТА

KökaldoşKökaldoş

Yandex xarita →Google xarita →

© 2018 - 2026. kukaldosh.uz | Ўзбекистон Мусулмонлари идораси "Кўкалдош" ўрта махсус ислом билим юрти.
Барча хуқуқлар химояланган. Сайтдан маълумот олинганда манба кўрсатилиши шарт.
АОКА интернет-ОАВ гувоҳномаси рақами: 1221

TOP